Wydziedziczenie w testamencie a prawo do zachowku

Katarzyna Pluta17 września 2017Komentarze (0)

Niedawno obiecałam, że zamieszczę wpis odnośnie tematu związanego z wydziedziczeniem.

Czy wydziedziczenie w testamencie przekreśla możliwość dochodzenia zachowku?

Nie.

Jeśli zostałeś wydziedziczony nie martw się na zapas, gdyż w większości przypadków wydziedziczenia dokonane w testamencie są nieskuteczne.

Wydziedziczenie bliskich w testamencie pozbawia ich prawa do zachowku o ile jest sformułowane prawidłowo i odpowiada przesłankom wydziedziczenia przewidzianych w przepisach kodeksu cywilnego.

Podstawy wydziedziczenia reguluje art. 1008 kodeksu cywilnego. Spadkodawca może w testamencie pozbawić zstępnych, małżonka i rodziców zachowku (wydziedziczenie), jeżeli uprawniony do zachowku:

1) wbrew woli spadkodawcy postępuje uporczywie w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego;

2) dopuścił się względem spadkodawcy albo jednej z najbliższych mu osób umyślnego przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub wolności albo rażącej obrazy czci;

3) uporczywie nie dopełnia względem spadkodawcy obowiązków rodzinnych.

 Wydziedziczenie w testamencie a prawo do zachowku.

Jak powinny zatem zostać sformułowane zapisy w testamencie aby wydziedziczenie było skuteczne?

W praktyce najczęściej spotykam się z wydziedziczeniem z powodu nie dopełniania obowiązków rodzinnych. Samo posłużenie się przez spadkodawcę sformułowaniem, że uprawniony do zachowku uporczywie nie dopełniał obowiązków rodzinnych, bez wskazania rodzaju obowiązków, nie jest wystarczające, aby uznać, że doszło do skutecznego wydziedziczenia.

Wydziedziczenie pozostaje nieskuteczne, jeżeli jego przyczyna nie wynika z treści testamentu – nawet gdyby w rzeczywistości przyczyna wydziedziczenia zachodziła, w związku z czym przyjmuje się, że spadkodawca winien opisać w testamencie przykłady konkretnych zachowań uprawnionego do zachowku, które wypełniałyby ustawowe przesłanki, nie jest zaś wystarczające posłużenie się ogólnymi sformułowaniami, bez wskazania konkretnych zachowań lub rodzaju obowiązków.

Przykład fragmentu testamentu,  w którym podane są konkretne zachowania wyczerpujące przesłanki nie dopełnienia obowiązków rodzinnych:

„Wydziedziczam mojego syna Jana Kowalskiego za to, że przez ostatnie 20 lat nie utrzymywał ze mną kontaktów, mimo moich starań nie chciał mnie odwiedzić, a gdy ciężko zachorowałem i prosiłem go o pomoc odmówił, nie odwiedził mnie w czasie choroby w szpitalu i domu.”

Jeśli zostałeś wydziedziczony i w testamencie zostały opisane przyczyny wydziedziczenia, które są nieprawdziwe lub zostały użyte ogólne sformułowania (a nie konkretne) to możesz wystąpić z pozwem o zachowek. W postępowaniu o zapłatę zachowku to pozwany Spadkobierca ma obowiązek udowodnienia, że rzeczywiście zaistniały okoliczności wskazane przez spadkodawcę w testamencie, zaś rolą sądu jest także ocena, czy okoliczności te należą do jednej z przesłanek wskazanych w art. 1008 k.c.

Wydziedziczenie w testamencie a prawo do zachowku.

{ 0 comments… add one now }

Leave a Comment

Previous post:

Next post: